De moderne werkplek is volop in beweging. Flexwerken, hybride werken, kantoor als ontmoetingsplek. Concepten die sinds de pandemie alleen maar relevanter zijn geworden. In deze veranderende realiteit speelt de fysieke werkomgeving een cruciale rol. Veel bedrijven kiezen voor Activity Based Working als leidend model: een aanpak waarbij de werkplek wordt ingericht op basis van verschillende werkactiviteiten zoals vergaderen, concentreren, telefoneren of samenwerken.
Hoewel Activity Based Working (ABW) veel voordelen biedt, zoals flexibiliteit en efficiënt ruimtegebruik, schuilt er ook een risico: de mens en diens context kan onderbelicht blijven. Hier komt de Human-Centric Approach om de hoek kijken.
Activity Based Working: gericht op activiteiten, niet op mensen
ABW is gebaseerd op het idee dat verschillende taken verschillende werkplekken vereisen. Dit leidt tot zones zoals stilteruimtes, belcellen, projectruimtes of creatieve labs. Het uitgangspunt is functioneel: de juiste plek voor de juiste activiteit.
Dit werkt goed voor mensen die gemakkelijk schakelen, mobiel werken aankunnen en zich prettig voelen in flexibele omgevingen. Maar niet iedereen gedijt onder dezelfde omstandigheden. Denk aan mensen die behoefte hebben aan voorspelbaarheid, minder prikkels of een vaste plek vanwege neurodiversiteit of specifieke werkstijlen. ABW kan in dat geval juist zorgen voor stress, minder productiviteit of zelfs uitsluiting.
Human-Centric Approach: de mens als uitgangspunt
De Human-Centric Approach draait het uitgangspunt om: het begint niet bij het werkproces, maar bij de persoon die het werk uitvoert. In plaats van te vragen “Welke activiteit hoort hierbij?”, stelt HCA de vraag: “Wat heeft deze medewerker nodig om optimaal te functioneren?”
- HCA neemt factoren mee als:
- Persoonlijke werkstijlen en voorkeuren
- Neurodiversiteit en cognitieve behoeften
- Sensitiviteit voor licht, geluid, prikkels
- Sociale en emotionele aspecten van werken
- Fysieke kenmerken (mobiliteit, ergonomie)
Hierbij is het werkproces slechts één onderdeel van een bredere context waarin ook gezondheid, welzijn en duurzame inzetbaarheid centraal staan.
Naar een meer inclusieve werkbeleving
Het toepassen van een Human-Centric Approach begint bij luisteren. Niet alleen naar de organisatie of de teamdoelen, maar vooral naar de mensen zelf: hun dagelijkse ervaringen, obstakels en voorkeuren. Een werkplek die rekening houdt met het individu zorgt niet alleen voor een hogere productiviteit, maar ook voor meer werkplezier en betrokkenheid. Het vraagt om een cultuurverandering waarin werkplekdesign, HR en leiderschap samenwerken. Door mensen vanaf het begin te betrekken in het ontwerpproces, creëer je niet alleen betere ruimten, maar ook eigenaarschap en vertrouwen. Zo wordt de werkplek een plek waar iedereen zichzelf kan zijn en optimaal kan functioneren.
Van ruimte-indeling naar mensgerichte strategie
Het verschil tussen ABW en HCA zit dus niet in wat er wordt ingericht, maar in hoe en waarom. HCA betekent niet het einde van ABW, maar een verrijking ervan. Een human-centric aanpak maakt ABW persoonlijker, flexibeler en inclusiever.
In een HCA-geïnspireerde ABW-omgeving is er niet alleen een stilteruimte, maar ook een bewust ontworpen “focus zone” waar prikkels minimaal zijn, licht specifiek is afgestemd en waar mogelijk vaste plekken zijn voor mensen die baat hebben bij routine.
Conclusie: werkplekontwerp begint bij mensen, niet bij activiteiten
De toekomst van werkplekconcepten ligt in een benadering waarin mensen het uitgangspunt vormen, niet alleen hun taken. ABW is een goed fundament, maar zonder een human-centric lens blijven belangrijke behoeften onderbelicht.
Met een HCA maak je ruimte voor diversiteit—niet alleen in werkplekken, maar ook in werkervaringen. Zo creëer je een werkomgeving waarin iedereen kan floreren.
Wil je nog meer lezen over Human-Centric Approach? Lees dan dit artikel.